Aspekty prawne działań strażniczych, monitoringu nowych nasadzeń drzew - podsumowanie 2025r
W tym roku, dzięki wsparciu naszej inicjatywy przez Fundusz Obywatelski imienia Ludwiki i Henryka Wujców, mogliśmy kontynuować nasze działania strażnicze polegające na monitoringu żywotności i obumieraniu nowych nasadzeń drzew.
Postawiliśmy sobie trzy zadania, które:
- zlikwidują nasze ułomności prawne
- zintegrują nas - działania sieciujące
- wprowadzenie mapy nielegalnych wycinek drzew
W poprzednich latach zauważyliśmy, że nasza wiedza prawna nie jest wystarczająca aby prowadzić rozmowy czy korespondencję z urzędami. Ponieważ w naszej akcji oprócz około 30 organizacji pozarządowych, uczestniczą grupy społeczne nie zorganizowane - nie zawsze wiemy jak się poruszać w gąszczu przepisów prawnych na jakie powołują się urzędy.
Dlatego jednym z głównych celów było zorganizowanie
szkolenia "Jak rozmawiać z urzędem, aspekty prawne działań strażniczych monitoringu nowych nasadzeń drzew". W sobotę 18 października w Centrum Organizacji Pozarządowych spotkaliśmy się aby wysłuchać wykładu, który poprowadził Pan Jarema Andrzej Rabiński -
ekspert, rzeczoznawca, specjalista d/s zieleni.
Kilkugodzinny wykład, poprowadzony z niezwykle precyzyjny sposób, pokazał nam najistotniejsze przepisy prawne (a jest ich całkiem sporo) oraz metodologię powoływania się na nie. Urzędy, wydziały ochrony środowiska bardzo często powołują się wyłącznie na ustawę o ochronie przyrody, a nie powinny, bo wycinka drzew w Polsce nie jest regulowana tylko jedną ustawą. Bardzo często powinny być zastosowane ustawy związane z prawem budowlanym czy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Tu znajdziesz spis najistotniejszych aktów prawnych dotyczących między innymi uswania/wycinki drzew.
Odnoszenie się tylko do „ustawy o ochronie przyrody” to błąd, urzędy często interpretują sprawę wyłącznie w trybie UOP, ignorują powiązania z prawem budowlanym, wodnym, zabytków, lasów... A przecież każda wycinka ma kontekst terenowy, inwestycyjny i planistyczny. W praktyce oznacza to, że nieprawidłowa podstawa prawna może unieważnić całą decyzję.
W drugiej części wykładu Pani radca prawny Marta Jaromin-Bilska, wprowadziła nas w podstawy prawne występowania w trybie dostępu do informacji publicznej oraz prowadzenie dalszej korespondencji w odpowiedzi urzędów. Przypomnijmy, że sprawa nie "umiera" po jednej odpowiedzi! Bardzo często spotykamy się z tym, iż urząd odpowiada wymijająco lub powołuje się nie na te przepisy prawa, które dotyczą sprawy.
Drugi dzień naszego spotkania, to wizyta studyjna w Szydłowcu, w gościnie Urzędu Miejskiego i u działaczki Beaty Domaszewicz. Poruszyliśmy wiele aspektów łączących nasze organizacje, nie tylko te "zielone". Rozmawialiśmy o problemach związanych z polityką dostępności, inkluzywności, o uruchomieniu mechanizmów przeciwdziałania SLAP i mobbingowi.
Zwiedziliśmy piękny Szydłowiec i mogliśmy podziwiać Krzywe Drzewo, które wygrało konkurs na Polskie Drzewo Roku 2025 organizowany przez Klub Gaja. Szydłowieckie Krzywe Drzewo wznosi się nad fosą, na malowniczej wyspie, gdzie znajduje się zamek Szydłowieckich i Radziwiłłów. Wiąz zawdzięcza swój niecodzienny kształt samej naturze – jego lokalizacja, niemal wymuszająca pochylenie ku tafli wody, nadała mu osobliwego uroku. Rozciąga się nisko nad fosą, niemal dotykając jej spokojnej powierzchni.
W ramach naszej inicjatywy zostaliśmy zaproszeni na wystawę "Radomskie Drzewa" będącą
podsumowaniem projektu "Lekcja przyrody, o wartości drzew w mieście". Podczas wystawy mogliśmy zaprezentować nasze działania oraz zachwycić się pięknem lokalnych drzew, utrwalone przez artystki i artystów Radomskiego Towarzystwa Fotograficznego.
Dzięki inicjatywie powstała
mapa nielegalnych wycinek drzew, na której mamy około 20 potwierdzonych miejsc a w poczekalni zarejestrowaliśmy kolejne 13 zgłoszeń, które nie są jeszcze zweryfikowane. Za wszystkie głoszenia dziękujemy.
Zorganizowaliśmy również webinar p
odsumowujący tegoroczną pracę z praktycznym wykorzystaniem przepisów prawa w zakresie komunikacji z urzędami w sprawie nowych nasadzeń drzew.
Oczywiście nasza praca się nie kończy, jesteśmy w trakcie opracowania podręcznika prawnego dla naszych Wolontariuszy. Zawartość podręcznika, który wydamy w formie elektronicznej to efekt szkolenia jakie zorganizowaliśmy. Mamy nadzieję, że czas poświęcony tym działaniom, zwiększy nasze możliwości.
Wszystkim biorącym udział w naszej inicjatywie, serdecznie dziękujemy. Szczególne podziękowania za wsparcie, należą się Funduszowi Obywatelskiemu imienia Ludwiki i Henrykowi Wujców.